‘Tak.’ Een simpel woordje met een belangrijke (culturele) betekenis. Het woordje betekent ‘bedankt’ en zo simpel kan het zijn. Het bijzondere is dat je dit woord in Denemarken heel vaak te horen krijgt. Dankbaar volk, die Denen?
Ja, nej en ellers, tak
In Nederland wil je nog wel es ‘nee, dank je’ zeggen als je iets aangeboden krijgt. Een (tweede) kop koffie, de kassabon of een ander aanbod dat je vriendelijk wil weigeren. ‘Nee, dankje,’ geeft een goed gevoel, want je weigert terwijl je beleefd bent.
Zo ook in het Deense. Wil je iets weigeren, dan doe je dat vlot door ‘nej, tak’ of ‘ellers, tak’ te zeggen.
Wil je iets wil hebben? ‘Ja, tak’ is je antwoord!
Andere ‘bedankt’ situaties
Alsof dat nog niet genoeg is, hebben ze in Denemarken veel andere situaties waarin je ook nog eens dankjewel zegt:
- Is de schooldag of werkdag ten einde? ‘Tak for i dag!’ is een hele normale afscheidsgroet. ’Bedankt voor vandaag.’
- Een gezamenlijke maaltijd eindigt eigenlijk altijd met: ‘tak for mad!’ Bedankt voor het eten, en het liefst is dat aan degene die gekookt of betaald heeft.
- Heb je een sociale afspraak gehad? Dan is het heel gebruikelijk om daar later nog es op terug te komen. ‘Tak for sidst,’ of wel: ‘bedankt voor laatst’ is een manier om iemand nog eens extra te bedanken of een extra contactmomentje te hebben en eventueel ergens op terug te komen waar jullie het over hebben gehad.
- Overigens kun je ‘tak for i dag’ ook heel goed gebruiken als de sociale gebeurtenis net voorbij is. Weet je al zeker dat je iemand weer ziet? Dan kan ‘tak for denne gang,’ bedankt voor deze keer, ook heel goed.
- Neem je definitief afscheid van iemand wiens aardse leven voorbij is? Dan heb je ‘tak for alt,’ bedankt voor alles.
Bedankt dat je erbij bent!
Nog eentje dan: ’tak fordi du er med’ is ook een hele fijne uitspraak van dank als iemand ergens deel van uitmaakt. Het kan zijn dat de tv-presentator iets in die richting zegt of de organisator van een evenement. ‘Bedankt dat je erbij bent,’ is eigenlijk wat je te horen krijgt.
Op deze manier kun je dus ontzettend vaak ‘dankjewel’ zeggen en deze uiting van beleefdheid toepassen. Vanuit een Nederlands oogpunt is het misschien wel wat veel en tegelijkertijd is het ook vriendelijk. En laat dat nou net iets zijn wat Denen zeker zijn: heel vriendelijk en dankbaar. Kortom: genoeg reden voor een welgemeend ‘dankjewel’! Want dat is het wel, ze menen het ook elke keer als ze het zeggen.
Wanneer zeg jij zoal ’tak’ of in welke situaties zou je dat in Nederland doen? Laat het weten in het commentaarveld!
